İspir Kalesi

Kale, İspir şehir merkezinde, Çoruh Nehri’nin kuzeyinde ve yüksek bir kayalık üzerine kurulmuştur. Anakayanın doğal şekline göre oluşturulan kalenin Çoruh Nehri’ne bakan kısmı oldukça diktir. Dış kalenin şehir tarafındaki duvarları yıkılmıştır. Kale ve kale camisinin duvarlarının alt kısımları suların sürükleyip aşındırdığı nehirden toplanmış değişik renkte taşlar, üst kısımlar ise düzgün kesme taşlar ile inşa edilmiştir. İspir kalesindeki mescidin ince minaresi aynı zamanda bir gözetleme kulesi olarak yapılmıştır.

Kalenin batısında Çoruh Nehri’ne inen bir su tüneli vardır. Bu su tüneli yol yapımı sırasında tamamen tahrip olmuştur. Kalenin batı duvarları ve burçları halen sağlam olmasına rağmen doğu sur duvarları tamamen tahrip olmuştur. Mevcut duvar yapıları Ortaçağ duvar örgü sistemi olan moloztaş örgü sistemi ile yani düzensiz taşların horasan harcı ile karıştırılmasıyla yapılmıştır. Kalenin duvarları ve giriş kapısı Kültür Bakanlığı’nca restore edilmişse de restorasyon işlemleri tamamen bitmemiştir. Restorasyon işlemleri kale mescidinde de devam etmiş, tavanı restorasyondan önce yağmur ve kar sularından etkilenmezken restorasyondan sonra mescit su sızdırmaya başlamıştır.